De Takarazuka Revue (1)

Takarazuka is een forenzenstad grenzend aan Kobe, maar noem de naam ergens in Japan en het staat gelijk aan de Takarazuka Revue. Je kan het vergelijken met het kabukitheater, maar dan alleen met actrices, en in een modern jasje – of rokkostuum. In dit eerste deel van een tweeluik over Takarazuka schets ik kort de de ontstaangeschiedenis van deze theatervorm. Ook ga ik in op de opleiding tot actrice in de Revue en bespreek ik de fancultuur die rondom deze theatervorm ontstaan is. Lees verder

Speeltip (1) – The Legend of Heroes: Trails in the Sky

Het ontstaan van het Japanse rollenspel (JRPG) als genre wordt vaak geassocieerd met bedrijven als Enix en Square (inmiddels gefuseerd tot Square Enix),  die in de jaren ‘80 grote successen boekten met respectievelijk de series Dragon Quest en Final Fantasy. Ruim daarvoor echter pionierde gameontwikkelaar Falcom ook al met JRPG’s, en mag dan ook beschouwd worden als een grondlegger van het genre. Zo publiceerde Falcom in 1984 de actievolle JRPG Dragon Slayer, dat, naast een hitserie, in de daaropvolgende jaren ook een belangrijke inspiratiebron voor Nintendo’s wereldberoemde The Legend of Zelda-serie zou worden. Lees verder

De vlietende wereld van ukiyo-e (2) – Het drukproces

In het eerste deel van deze serie over ukiyo-e gaf ik reeds een beknopte geschiedenis van deze vorm van prentkunst. Zoals ik ook daar al vertelde werden deze prenten volledig met de hand gemaakt. De weinige prentkunstenaars die deze techniek tegenwoordig nog inzetten doen dit veelal zelfstandig. Oorspronkelijk werd het werk echter verdeeld onder meerdere specialisten: de ontwerper (die tegenwoordig vaak als ‘de kunstenaar’ gezien wordt), de houtsnijder en de drukker. Daarnaast speelde ook de uitgever een belangrijke rol, aangezien hij de laatste trends behoorde te kennen. Vandaag laat ik hem echter even buiten beeld, en zal ik me richten op de daadwerkelijke productie van de prent. Lees verder

De Japanse blijdschap om de Olympische Spelen in Tokyo in 2020

Als ik de Japanse blijdschap om het binnenhalen van de Olympische Spelen van 2020 in één beeld zou moeten samenvatten, koos ik een foto van de Japanse delegatie op het moment dat de keuze voor Tokyo door het IOC bekend werd gemaakt. De gelaatsuitdrukkingen van de juichende en het van geluk uitschreeuwende volwassen mannen en vrouwen (wie denkt er dat Japanners geen emotie kennen?) zegt meer dan duizend woorden: (een groot deel van) Japan is dolgelukkig.  Lees verder

Japanse straatstijl (3) – Gals

De Japanse gals (ook wel gyaru genoemd) hebben misschien wel de belangrijkste en meest invloedrijke straatstijl van het land: het zijn echte trendsetters en ze vormen de drijvende motor achter de Japanse mode-industrie. Er zijn meer gal brands dan je in één adem op kunt noemen, het jaarlijkse Tokyo Girls Collection brengt elke keer meer geld op, steeds meer winkels en warenhuizen zijn gewijd aan de stijl en in de grote steden stikt het van deze pijnlijk hippe meisjes. De naam gals is afkomstig van het gelijknamige jeansmerk uit de jaren ’70 en werd gebruikt om modebewuste tienermeisjes te omschrijven. Tegenwoordig is er een breed scala aan gals: van pubermeiden tot volwassen vrouwen en soms zelfs jonge mannen, allemaal met een voorkeur voor alles glamoureus. Lees verder

The Railway Man: het Japanse oorlogsverleden in Birma

Vorige week ging op het Internationale Filmfestival van Toronto de film The Railway Man in première. Deze film schetst het verhaal van een Engelse krijgsgevangene die de bouw van de Dodenspoorlijn in Birma tijdens de Tweede Wereldoorlog heeft overleeft. Deze Dodenspoorlijn is een zwarte bladzijde in de moderne Japanse geschiedenis. Hoewel recensenten de film matig beoordelen, brengt deze wel een verhaal dat bij een groot deel van onder meer het Amerikaanse en Europese publiek onbekend is. Lees verder

De onsen, het Japanse natuurbad

Vorig jaar kwam in Japan de bekende film Thermae Romae uit als adaptie van de gelijknamige mangareeks. In deze film probeert de architect Lucius (gespeeld door Hiroshi Abe) in de Romeinse tijd te voldoen aan de steeds strengere eisen voor het bouwen het Romeinse thermen. Hij belandt in deze film per toeval in het huidige Japan en weet dit als inspiratie te gebruiken bij het bouwen van badhuizen in zijn eigen tijd. Behalve dat dit een erg vermakelijke film is voor liefhebbers van comedy, toont de film ook aan hoe het beeld van Japan over haar eigen badhuiscultuur is. Dit beeld is behoorlijk goed, want ze durven het in de film immers te vergelijken met de badhuizen van een cultuur die een hoog aanzien heeft in Europa. Door zich zo op te stellen tegenover de Romeinse cultuur als het om badhuizen gaat, wil Japan aantonen dat hun badhuizen van behoorlijke kwaliteit zijn. In dit artikel zal ik jullie iets vertellen over de onsen, een Japans badhuis. Lees verder

Een geschiedenis van de Japanse Mandala (deel 1)

Vanaf de prehistorie zijn de bewoners van de Japanse eilanden zich bewust geweest van een bovennatuurlijke wereld. De voorstelling van het bovennatuurlijke was echter nog zeer onderontwikkeld tot en met de zesde eeuw na Christus. Pas wanneer culturele invloeden als het Boeddhisme en Chinese religieuze stromingen in de zesde eeuw vanaf het Aziatische continent beginnen over te waaien ontstaat enige ordening in het Japanse religieuze systeem. Beroemde voorbeelden hiervan zijn de Kojiki (712 n. Chr.) en de Nihonshoki (720 n. Chr.). Dit zijn lijvige kronieken die een arsenaal aan kami omschrijven die de Japanse eilanden en het Japanse volk hebben geschapen. Lees verder

Videogames en ukiyo-e: Een verrassend succes!

In mijn vorige blog heb ik de wondere wereld van de Japanse prent (ook wel ukiyo-e genoemd) geïntroduceerd. Voordat ik mijn serie over de geschiedenis en techniek van deze kunstvorm voortzet wil ik het echter over één van de meest verrassende en naar mijn mening interessante kunstprojecten van de afgelopen jaren hebben. Ik heb het over Ukiyo-e Heroes van illustrator Jed Henry en prentkunstenaar Dave Bull. Henry en Bull combineren hun liefde voor ukiyo-e en videogames en brengen de Japanse prent derhalve weer terug naar waar hij oorspronkelijk vandaan kwam: de populaire cultuur. Lees verder