Werken in Japan: Hourensou

Het kan erg lastig zijn om een buitenlander te zijn in een Japans bedrijf. Ook al spreek je de Japanse taal vloeiend, dan nog zijn er talloze ongeschreven regels, die je pas na lange tijd begrijpt. Zelfs voor Japanners is het lastig om de mores van een nieuw bedrijf onder de knie te krijgen. Lees verder

Zomerhitte in Japan

Het is de laatste dagen bijzonder warm in Nederland, en dit gaat uiteraard gepaard met zowel zomerse vreugde enerzijds als het nodige gesteun en gekreun anderzijds. In Japan zijn dergelijke (en hogere) temperaturen echter niet meer dan normaal en kan het kwik soms maanden achter elkaar dagelijks tot boven de 30 graden stijgen. Hoe gaat men daar in Japan eigenlijk mee om? Lees verder

Paro: wel of geen vriendje tegen eenzaamheid?

In de Westerse media gaat het de laatste tijd vaak over het opbrengen van de kosten voor de ouderenzorg. De bevolking in de meeste Westerse landen vergrijst in een hoog tempo. Zo ook in Japan. Door een steeds individualistischer levensstijl, is in het Westen generaties geleden afgeleerd dat ouderen bij hun kinderen intrekken. Op dit moment is zelfs het bejaardentehuis een te hoge kostenpost. Ouderen moeten het doen met zelf- en mantelzorg. In Japan gaan nog wel steeds meer ouderen naar een bejaardentehuis. Hoewel de Japanse ouderen natuurlijk door hun familie worden bezocht, voelen ze zich vaak eenzaam. Om die eenzaamheid weg te nemen heeft een Japans bedrijf de robot Paro ontwikkeld, die ouderen kan opvrolijken en de communicatie met medebewoners stimuleert. Lees verder

Gezelligheid op z’n Japans

Als je als Nederlander door een buitenlander wordt gevraagd wat nou typisch Nederlands is, zou zomaar het woord ‘gezelligheid’ door je hoofd kunnen schieten. Althans, bij mijn mede-zuiderlingen (ik ben opgegroeid in Brabant). Dat barbecuen met de buren vind ik persoonlijk helemaal niet zo gezellig, maar goed, het is iets wat veel Nederlanders associëren met Nederland. Het feit dat het woord ‘gezellig’ eigenlijk niet te vertalen valt in het Engels – kan wel, maar ‘cozy‘ heeft niet dezelfde nuance – geeft velen van ons het idee dat gezelligheid iets typisch Nederlands is. Niets is natuurlijk minder waar. Lees verder

Confucianistische moraal versus Westers pragmatisme

In zijn blogs over de Kyotoschool (deel 1 en deel 2) schreef Guan van Zoggel al over de Westerse ideeën die na de Meiji-restauratie (1868, openstelling van Japan voor het Westen) hun intrede deden. Het tot voor kort feodale Japan verwonderde zich over de enorme technologische, economische en politieke macht van de Westerse mogendheden. Een delegatie van Japanse notabelen onder leiding van prins Iwakura Tonomi werd naar Westerse landen als Frankrijk, Groot-Brittannië en Duitsland gestuurd om niet alleen kennis te nemen van Westerse technologie en economie, maar ook van Westerse opvattingen over onderwijs en het inrichten van de maatschappij. Waar het feodale Japan werd gekenmerkt door een min of meer vaste maatschappelijke orde, was de Westerse indeling van de maatschappij pragmatischer gebleken en had deze tot de voornoemde dominantie op technologisch, economisch en politiek gebied geleid. In deze blog wil ik beknopt ingaan op de min of meer vaste orde in de Japanse maatschappij van vóór de Meiji-restauratie en de bevindingen van de Iwakura-missie die deze orde in twijfel trokken. Lees verder

Verborgen armoede

De zogenaamde Gouruden Wiiku (‘Golden Week’, oftewel ‘Gouden Week’) is een reeks feestdagen in de eerste week van mei. Tijdens deze week hebben de meeste Japanners vrij, een bijzonderheid omdat vrije tijd in Japan erg schaars is. Veel gezinnen grijpen de gelegenheid dan ook aan om een reis naar het buitenland te maken. Dit is echter niet weggelegd voor iedereen. In tegenstelling tot wat de meeste mensen vermoeden kent Japan namelijk een verrassend grote klasse van armen. Daarom komt in dit artikel de verborgen armoede van Japan aan bod. Lees verder

Culturele Codewoorden (7) – Happou bijin

De eigenaardigheden van de Japanse bedrijfscultuur kwamen op onze blog al enkele keren aan de orde. In tegenstelling tot de proactieve houding die directeuren tegenwoordig van een werknemer in het Westen en met name Amerika verwachten, handelt de Japanse werknemer vooral vanuit het belang van het collectief in zijn bedrijf. Van vroeger uit ligt de nadruk op het vermijden van al te veel aandacht, niet in moeilijkheden komen en bovenal geen fouten maken. De beste manier om geen misstappen te begaan is in Japan het vermijden van eigen initiatief. Dit is te bereiken door naar iedere collega welwillend te zijn en opgedragen klussen van meerderen gehoorzaam uit te voeren. Deze manier van werken heet ook wel happou bijin (aardig naar iedereen). Lees verder

De Japanse blijdschap om de Olympische Spelen in Tokyo in 2020

Als ik de Japanse blijdschap om het binnenhalen van de Olympische Spelen van 2020 in één beeld zou moeten samenvatten, koos ik een foto van de Japanse delegatie op het moment dat de keuze voor Tokyo door het IOC bekend werd gemaakt. De gelaatsuitdrukkingen van de juichende en het van geluk uitschreeuwende volwassen mannen en vrouwen (wie denkt er dat Japanners geen emotie kennen?) zegt meer dan duizend woorden: (een groot deel van) Japan is dolgelukkig.  Lees verder

De balans tussen werk en privé in Japan

Het is moeilijk om twee landen met een sterker van elkaar verschillende werkcultuur te vinden dan Japan en Nederland. Nederlanders werken gemiddeld het minste aantal uur per week binnen Europa (30,5 uur per week, in vergelijking met een gemiddelde van 37,5 uur per week binnen de EU). Veel mensen werken in deeltijdbanen en ook flexwerken is steeds gebruikelijker, waardoor werknemers in overleg op andere tijden of vanuit huis kunnen werken. Lees verder