Japanse schooluniformen

Waar de discussie in Nederland over de voors en tegens van schooluniformen al decennia woedt, zijn de Japanners er al lang uit: sinds het einde van de 19e eeuw dragen scholieren daar verplicht een uniform. Wat is de geschiedenis achter het Japanse schooluniform, en waarom wordt het gedragen? Lees verder

Asian Library Leiden afgebroken en terug opgebouwd

Belangrijke heiligdommen worden eens in de zoveel tijd flink onder handen genomen. In Japan wordt de Ise Jingu eens per twintig jaar afgebroken, en daarna weer opgebouwd. Daar komen de nodige rituelen aan te pas. Afgelopen maart werd op eenzelfde wijze de East Asian Library van de Universiteit Leiden verhuisd van Arsenaal naar Universiteitsbibliotheek. Deze schatkamer bevat de belangrijkste collecties van Nederland op het gebied van Sinologie, Japanologie en Koreanistiek. Deze collecties zijn samengevoegd met die van Zuid- en Zuidoost Azië en vormen nu samen de Asian Library Leiden. Lees verder

De Yamanote-lijn, halte 15 – Takadanobaba

Het Yamanote station met de grappige naam Takadanobaba doet denken aan een personage uit een Ghibli-film; een oud vrouwtje of toverkol. Toch is het een al veel oudere term die verwijst naar de hier gelegen opstapplaats voor ruiters te paard gedurende de Edo-periode. Vandaag is Takadanobaba een opstapplaats voor reizigers met het ijzeren paard, de trein. Je kunt hier de omgeving verkennen of overstappen naar de internationale Waseda universiteit. Lees verder

Van Kamishibai en Kodo

Japan kent een lange en uitstekende verteltraditie. Verhalen werden door vertellers doorgegeven en ingeslepen. Ook vandaag nog komen mensen graag luisteren naar professionele vertellers, die met humor en verbeeldingskracht hun luisteraars entertainen. Japan is echter ook beroemd om haar bijzondere beeldcultuur, ukiyo-e, inktschilderingen, manga en natuurlijk het schrift zelf dat eigenlijk getekend wordt. Wanneer woord en beeld samensmelten ontstaan de meest ongelooflijke creaties. Lees verder

De bentō van Jeroen Meus

Het schooljaar is weer begonnen evenals het nieuwe televisie-seizoen. In een van zijn eerste uitzendingen van zijn Dagelijkse Kost maakt Jeroen Meus dan ook een liefdevolle school-lunch voor zijn 4-jarige zoon Georges. In de lunchdoos gaan geen boterhammen, maar neen, gehalveerde wraps met omelet, kees en hesp. En radijs, al is is Georgeske daar niet zo van. Er gaat een potje zelfgemaakte whisky-cocktailsaus-zonder-whisky bij en een en ander wordt afgetopt met een dessert van boterhammen met chocopasta en banaan. Het had een Japanse bentō kunnen zijn. Lees verder

MINI-computers in het onderwijs

Wikipedia zegt over het Japanse onderwijs: “Het Japanse onderwijsstelsel, opgezet na de Tweede Wereldoorlog, is een van de efficiëntste ter wereld. Negen jaar scholing is verplicht, hoewel de grote meerderheid van burgers een veel langere schoolperiode doorloopt.” Japan bereidt haar kinderen voor op een leven in een maatschappij die zich bedient van een zeer complex schriftsysteem bestaande uit drie verschillende schriftsystemen, Kanji, Hiragana en Katakana. Daarnaast moeten ook de Romaji, de letters van het westers alfabet geleerd worden. Wie mee wil komen later dient in elk geval op de basisschool minimaal 1000 verschillende kanji of karakters uit elkaar te kunnen houden en toe te kunnen passen. Deze zijn noodzakelijk omdat anders het verschil tussen woorden met dezelfde uitspraak, maar met verschillende karakters, niet kan worden gemaakt. Tegenwoordig helpt de steeds kleinere computer juf en kinderen een nuttig handje mee. Lees verder

Rust, Regelmaat en Reinheid: de drie R’s

Tot ver in de jaren zestig van de vorige eeuw werden de drie R’s liefkozend gebruikt om kernwaarden voor opvoeding en onderwijs te promoten bij jonge ouders en toekomende leraren. Rust, regelmaat en reinheid vormden immers de basis voor een veilige school en vertrouwde thuissituatie. In Nederland zijn we ze vergeten, maar in Japan worden ze nog steeds als van groot belang ervaren, door opvoeders én door kinderen. Lees verder

Kinderen maken muziek?

Minister Bussemaker heeft onlangs een vurige wens prijsgegeven: Laat kinderen (weer) muziek maken als voertuig voor het genieten van cultuur en aanboren van creativiteit. Dat nu is – zeker naast de vloed aan regelingen en verordeningen rond cognitie, taal, rekenen en beta-onderwijs – een mooi plan. Misschien het begin van een interne cultuuromslag op het Ministerie. Is het plan echter ook te verwezenlijken en hoe doen ze dat bijvoorbeeld in Japan? Lees verder

De beste peuterspeelzaal ter wereld

De beste peuterspeelzaal ter wereld.. staat in Japan. Onlangs werd via TED-talks een inspirerende presentatie gepubliceerd die verhaalt over een onderwijsexperiment in Japan dat in 2007 gestart werd en nu wereldkundig wordt gemaakt. Architect Takaharu Tezuka vertelt bevlogen over een school waar bomen door het dak groeien, Sinterklaas wérkelijk door het dak komt, kinderen dagelijks spelenderwijs minimaal 4 kilometer afleggen, en vooral over een school waar kinderen nog kinderen mogen zijn. Lees verder

Origami: het vouwen van aandacht, discipline en concentratie

Leren doe je in een vertrouwde en veilige omgeving. De school draagt daar zorg voor, brengt discipline bij en traint spelenderwijs concentratie. Veiligheid, discipline en concentratie vormen een basis van waaruit creativiteit en talentontwikkeling gestalte kunnen krijgen en vaardigheden en competenties ontwikkeld kunnen worden. Zo is dat in Nederland, zo is dat in Japan. Jonge kinderen maken in beide landen kennis met vouwblaadjes, of origami zoals de kunst van het vouwen in Japan genoemd wordt. Lees verder