Tohoku, drie jaar na de ramp

Vandaag precies drie jaar geleden om 2:46 uur ’s middags  trof een aardbeving met een kracht van 9.0 op de schaal van Richter de oostkust van Japan. De tsunami die volgde op de aardbeving overspoelde de kust van Japan en veroorzaakte de ergste verwoesting sinds de Tweede Wereldoorlog. De golven gingen over ruim 400 vierkante kilometer land en miljoenen huishoudens zaten zonder stroom en water. Deze tsunami bracht niet alleen enorme schade toe, maar veroorzaakte ook de ramp met de kerncentrale bij Fukushima. Grote hoeveelheden radioactief materiaal kwamen vrij en het scheelde weinig of de centrale was ontploft. Hoewel het directe gevaar drie jaar na dato is geweken, is de Tohoku-regio nog lang niet hersteld van de ramp. In deze blog schets ik de huidige situatie. Lees verder

Gouverneurschap van Tokyo: Eerlijke verkiezingen?

Aan het begin van deze maand konden de inwoners van de metropool Tokyo een nieuwe gouverneur kiezen. Hoewel verschillende kandidaten zich verkiesbaar hadden gesteld, konden de nationale politieke partijen geen kandidaten binnen hun eigen partijen vinden. In plaats daarvan schaarden de politieke partijen en leiders zich achter de verschillende onafhankelijke kandidaten. Uiteindelijk heeft de verkozen kandidaat van de regeringspartij de verkiezingen gewonnen. Komt dit echter mede door de partijdigheid van de Japanse publieke omroep, Nippon Housou Kyokai (NHK)? Lees verder

Confucianistische moraal versus Westers pragmatisme

In zijn blogs over de Kyotoschool (deel 1 en deel 2) schreef Guan van Zoggel al over de Westerse ideeën die na de Meiji-restauratie (1868, openstelling van Japan voor het Westen) hun intrede deden. Het tot voor kort feodale Japan verwonderde zich over de enorme technologische, economische en politieke macht van de Westerse mogendheden. Een delegatie van Japanse notabelen onder leiding van prins Iwakura Tonomi werd naar Westerse landen als Frankrijk, Groot-Brittannië en Duitsland gestuurd om niet alleen kennis te nemen van Westerse technologie en economie, maar ook van Westerse opvattingen over onderwijs en het inrichten van de maatschappij. Waar het feodale Japan werd gekenmerkt door een min of meer vaste maatschappelijke orde, was de Westerse indeling van de maatschappij pragmatischer gebleken en had deze tot de voornoemde dominantie op technologisch, economisch en politiek gebied geleid. In deze blog wil ik beknopt ingaan op de min of meer vaste orde in de Japanse maatschappij van vóór de Meiji-restauratie en de bevindingen van de Iwakura-missie die deze orde in twijfel trokken. Lees verder

Op naar een effectief Japans cybersecurity-beleid?

Op donderdag 3 oktober reisden de Amerikaanse ministers van Buitenlandse Zaken en Defensie, John Kerry en Chuck Hagel, naar Tokyo om het defensiepact tussen de Verenigde Staten en Japan te hernieuwen. Tijdens de ontmoeting met hun Japanse collega’s van Buitenlandse Zaken en Defensie, Fumio Kishida en Itsunori Onodera, kwam ook het Japanse cybersecurity-beleid ter sprake. Tot nu toe loopt de Japanse regering sterk achter op het vlak van maatregelen om cyberaanvallen aan te pakken. Op naar een effectief Japans cybersecurity-beleid? Lees verder

Territoriale conflicten tussen Japan en China: de Oost-Chinese Zee en Senkaku/Diaoyu

Als ik met vrienden of familie een gesprek heb over de relatie tussen Japan en China, komt het gesprek automatisch op het conflict omtrent de Senkaku/Diaoyu-eilanden in de Oost-Chinese Zee. Het afgelopen jaar waren er meerdere malen kleine disputen tussen de twee landen die uiteindelijk steeds neerkwamen op dezelfde discussie, namelijk welk land de rechtmatige eigenaar van deze eilandengroep is. Wat veel mensen echter niet weten, is dat dit conflict niet op zichzelf staat: er speelt nog een apart territoriaal conflict tussen China en Japan omtrent de Oost-Chinese Zee in het algemeen. Lees verder

The Railway Man: het Japanse oorlogsverleden in Birma

Vorige week ging op het Internationale Filmfestival van Toronto de film The Railway Man in première. Deze film schetst het verhaal van een Engelse krijgsgevangene die de bouw van de Dodenspoorlijn in Birma tijdens de Tweede Wereldoorlog heeft overleeft. Deze Dodenspoorlijn is een zwarte bladzijde in de moderne Japanse geschiedenis. Hoewel recensenten de film matig beoordelen, brengt deze wel een verhaal dat bij een groot deel van onder meer het Amerikaanse en Europese publiek onbekend is. Lees verder

Okinawa en Japan (3) – De ‘IJzeren Storm’

Eerder schreef ik over de annexatie van Okinawa door Japan eind 19e eeuw, en de daaropvolgende Japanse maatregelen om de Okinawaanse bevolking bij Japan te trekken. Toen in 1937 de gewapende strijd met China losbarstte, en Japan voor het eerst in decennia weer oorlog voerde, was deze assimilatie verre van voltooid. Lange tijd verliep de oorlog gezwind voor de Japanners – grote delen van Azië werden ingenomen – maar toen de Verenigde Staten zich na de Japanse aanval op Pearl Harbor in het conflict mengden, keerde het tij langzaam voor Japan. In de lente van 1945 waren de Japanners teruggedreven tot Okinawa, waar de Tweede Wereldoorlog in Azië zou worden beslist. Lees verder

De heropleving van de Okinawaanse onafhankelijkheidsbeweging

De laatste paar maanden is er in de Engelstalige en Japanse pers verhoogde aandacht voor de onafhankelijkheidsbeweging op Okinawa, de meest zuidelijke prefectuur van Japan. In 1879 annexeerde de Japanse overheid hardhandig deze eilanden, die tot dan bekend stonden als het koninkrijk Ryūkyū. Al sinds deze annexatie is er op het eiland sprake van een onafhankelijkheidsbeweging, maar in 2005 werd deze nieuw leven ingeblazen. Lees verder

Japan en India: een hechte relatie?

De Indiase premier Manmohan Singh bracht vorige maand een bezoek aan Tokyo. Hij was daar voor de jaarlijkse conferentie van India en Japan, die hij samen met de toenmalige en inmiddels weer Japanse premier Shinzo Abe in 2007 in het leven riep. Deze conferentie is een teken van de opmerkelijke toenadering tussen Japan en India, die sinds 2005 plaatsvindt. De conferentie van dit jaar heeft als resultaat dat Japan en India de onderhandelingen omtrent een akkoord over civiele nucleaire samenwerking weer voortzetten, dat Japan de Indiase hoofdstad New Delhi gaat helpen met het opzetten van infrastructuurprojecten, en dat beide landen zich meer in gaan zetten voor hun gedeelde strategische belangen. Lees verder

De inhaalslag van Japan in Afrika

Begin juni vond in Japan de Tokyo International Conference on African Development plaats. Tijdens deze conferentie, die de Japanse regering elke vijf jaar organiseert, beloofde premier Shinzo Abe de aanwezige 50 Afrikaanse landen dat Japan de komende vijf jaar 24,5 miljard euro in het Afrikaanse continent gaat investeren. Zo probeert Abe een inhaalbeweging te maken in de concurrentiestrijd om invloed in Afrika met China, dat er al prominent aanwezig is. Lees verder