Tenno Tanjobi: keizersdag

Japan staat, net als Nederland, ééns per jaar officieel stil bij de monarchie. En net als Nederland doet het land dat op de verjaardag van de monarch. In Japan is dat vanaf 2020 op 23 februari, de geboortedag van de huidige keizer Naruhito. Op Tenno Tanjobi echter geen koekhappen, traditioneel dansen of toiletpotslingeren – Japan houdt het bij een balkonscène op het keizerlijk paleis. Lees verder

Monozukuri: de Japanse kunst van het produceren

Na de economische crisis van 1992 zocht de Japanse regering naar een manier om de vermeende unieke eigenschappen van het volk dat tot voor kort een economisch wonder had voortgebracht, terug te brengen. Eigenschappen als voorzichtigheid, teamgeest, het zoeken van consensus, het navolgen van een vastomlijnde set regels, het respecteren en meenemen van ontwikkelingen uit het verleden maar tegelijkertijd proberen te verbeteren. Ook het tegengaan van spilzucht, nemen van verantwoordelijkheid en trots werden als aanjagers van het naoorlogse Japanse economische wonder gezien. Al deze moderne factoren werden toegevoegd aan de betekenis van het pre-industriële begrip Monozukuri: ‘het maken van dingen’. Dit voorbeeld vindt inmiddels wereldwijd navolging. Lees verder

De staat van de persvrijheid in Japan

Wereldwijd wordt het voor journalisten steeds moeilijker om hun werk te doen. Voor een aantal landen is dat niet bepaald nieuw. Maar toch zijn er ook plekken waar de voorheen ruimere bewegingsvrijheid van journalisten steeds verder afneemt, zoals Amerika. De huidige president deinst er niet voor terug om verslaggevers van hem onwelgevallige media over te slaan. Wie het wekelijks vragenuurtje met premier Rutte gewend is, schrikt daarvan – maar het doet zeker ook denken aan de Japanse situatie. Want in tegenstelling tot wat je zou verwachten, is het met de persvrijheid in Japan minder goed gesteld. Lees verder

Ruzies in Japanse gemeentes

Bega je een misdrijf, is je beleid te anti-Amerikaans of schrijf je een nare blogpost? Dan is de kans groot dat je het aan de stok krijgt met de gemeenteraad. Nouja, als je een Japanse burgemeester bent dan. Hoewel raadsleden en burgemeesters van Japanse gemeentes democratisch verkozen worden door de dezelfde groep burgers, kunnen de gemoederen tussen de twee groepen hoog oplopen en verandert een geschil al gauw in een langdurige politieke strijd. Lees verder

Vijf jaar na de tsunami

Vandaag is het precies vijf jaar na de tsunami. Op 11 maart 2011, ook een vrijdag, zorgde een zeebeving in de Stille Oceaan voor een tsunami die een groot deel van de noordoostelijke Japanse kustgebieden overspoelde. Bijna geen gebouw bleef overeind staan, complete passagierstreinen verdwenen voorgoed, schepen kwamen kilometers landinwaarts terecht, en de kerncentrale bij Fukushima raakte zwaar beschadigd. Grote stukken land werden onbewoonbaar door radioactieve straling. Bijna 16.000 mensen kwamen om. Hoe is de situatie vijf jaar later? Lees verder

Osozaki no Himawari en de vergrijzing van het Japanse platteland

In 2013 zond de Japanse televisiezender Fuji TV een populaire serie, Osozaki no Himawari (‘Laatbloeiende Zonnebloem’), uit. Gedurende tien afleveringen volgt de kijker het dagelijkse leven van zeven jongeren in een Japans plattelanddorpje. Het interessante daaraan: de serie schetst een duidelijk beeld van diverse maatschappelijke problemen, waaronder het leeglopen van het Japanse platteland en de arbeidsonzekerheid in de hoofdstad. Lees verder