Het Scheepvaartmuseum presenteert vanaf 5 maart 2026 de tentoonstelling Ekō – Japan in twee beeldverhalen. In deze parallelvertelling resoneren vroege foto’s van Japan uit de eigen collectie, onder anderen van Felice Beato, in het eigentijdse werk van fotograaf en beeldend kunstenaar Anaïs López.
Fotografie komt in Japan tot bloei nadat het land in 1859 zijn havens opent voor internationale handel. Als toegangspoorten naar voor het Westen nog onbekende gebieden, zijn juist havenplaatsen onlosmakelijk met fotografie verbonden. De foto’s die de Nederlandse consul Dirk de Graeff van Polsbroek (1833-1916) er dan verzamelt, behoren tot de oudste van Japan. De Graeff fotografeert zelf niet, maar is onmisbaar voor de meest invloedrijke buitenlandse fotograaf van dat moment: Felice Beato (1832-1909). Vanuit een Europees perspectief creëert de Brits-Italiaanse Beato een zorgvuldig geënsceneerd beeld van Japan, dat aansluit bij de verwachtingen van een Westers publiek. Tekenen van de groeiende modernisering houdt Beato bewust buiten beeld. Door de verspreiding en herhaling van zijn beelden ontstaat een visuele blauwdruk van een zogenaamd exotisch land. Die blauwdruk beïnvloedt fotografen en kunstenaars tot op de dag van vandaag.
Als kunstenaar Anaïs López in 2016 naar Japan gaat, reist ook zij onbewust met Beato’s beelden in haar hoofd. Op zoek naar de gouden schildpad Kami volgt López de Kamo-rivier en trekt ze de bergen in. De beelden van Beato weerklinken in haar fotografie als een echo (Ekō) uit een ver verleden. Tijdens haar zoektocht laat ze zich inspireren door een Japanse kunstenaar en eeuwenoude technieken, waarna zich een nieuwe beeldtaal ontvouwt. In de Schildpad en de Monnikkeert López de blik naar binnen in een gelaagde vertelling over rouw, de drift om de natuur te beheersen en de magie van verbeelding.
Tijdens het openingsweekend van de tentoonstelling zal er bovendien een intieme performance van Anaïs López worden gegeven, op 8 maart om 13.00 uur en om 14.30 uur. Hierin vertelt de kunstenaar het verhaal van haar persoonlijke zoektocht naar de gouden schildpad Kami. Hierbij maakt ze gebruik van een indrukwekkend, handgemaakt performance kunstwerk; een boek waarin ze letterlijk plaatsneemt en waarmee de gebeurtenissen tot leven komen, door middel van poëtische beelden, etsen en fotografie. Kaarten voor deze unieke ervaring zijn los te koop via de website van Het Scheepvaartmuseum.