Japanse literatuur vóór Murakami

Ivo Smits, hoogleraar Japans aan de Universiteit Leiden en gespecialiseerd in Japanse literatuur en film, maakte recent een omvangrijke tournee langs grote steden in Nederland en Vlaanderen om Nederland kennis te laten maken met eerdere Japanse schrijvers uit de twintigste eeuw waarvan recentelijk vertalingen in het Nederlands beschikbaar zijn gekomen. Ivo Smits deed dat op verzoek van Schwob, een initiatief van het Nederlands letterenfonds om vergeten literatuur onder de aandacht te brengen en graag, er is meer dan Murakami! Lees verder

De kat van Takashi Hiraide: een boek om van te spinnen

Katten zijn razend populaire huisgenoten. Speels, eigenzinnig, aaibaar, onafhankelijk, schattig. Ook de sociale media bollen op van filmpjes en foto’s met katten in de hoofdrol. Dat is in Nederland zo en in Japan heeft een kat het zelfs tot stationschef geschopt. Een boek met als titel De Kat wordt dan ook onmiddellijk en vanzelfsprekend gretig gekocht. Thuis op de bank blijkt het ook werkelijk een uitstekende novelle. Zowel auteur als vertaler weten je vanaf de eerste pagina’s te boeien en uiteindelijk te raken. Voor kattenliefhebbers een absolute must, maar er wordt eigenlijk nog veel meer verteld. Bij deze reiken we je wat aandachtspunten aan. Lees verder

Kendama: toppunt van behendigheid

Kendama is een eeuwenoud Japans spel waar alle Japanse kinderen nog steeds mee opgroeien: je vangt een bal aan een touwtje op met een houten ‘zwaard’, voorzien van drie cups en één houten pen. Hier kennen we kendama onder meer onder de naam ‘yokari’ uit de stripverhalen van Guust Flater, die het spel tracht te verbeteren met een elastiek koord of de kleine houten bal vervangt door een bowlingbal. In beide gevallen blijkt dat geen goed idee. Inmiddels is het oorspronkelijke spel de wereld aan het veroveren en vinden er competities plaats waar ongelooflijke behendigheid wordt gedemonstreerd. Lees verder

Kijktip: After the Storm

Hirokazu Kore-eda is een van de weinige Japanse regisseurs die bij elke film die hij uitbrengt op aandacht uit het Westen kan rekenen. Van zijn laatste vier films gooiden er drie hoge ogen op het filmfestival van Cannes; voor Soshite Chichi ni Naru won hij er in 2013 zelfs de juryprijs. Je kunt je voorstellen dat ook wij met smart uitkeken naar zijn nieuwste film After the Storm. Lees verder

Bloedgroepen in Japan

Wellicht heb je wel eens te maken gehad met Japanners die naar je bloedgroep vragen, of die uit zichzelf bedenken wat je bloedgroep zou kunnen zijn. Ook bevatten veel manga en anime karakteromschrijvingen waarin de bloedgroep van een karakter vermeld wordt. Daarnaast worden ze bijvoorbeeld gebruikt in horoscopen en op dating sites. De hype rond bloedgroepen is in Japan zelfs zo groot dat er bloedgroep- specifieke producten verkocht worden, van energiedrankjes tot condooms. De reden voor deze interesse in bloedgroepen in Japan is dat ze worden gezien als een soort maatstaf voor karaktereigenschappen. Lees verder

Hatsumode: de eerste week van het nieuwe jaar

Is de achtergebleven troep van uw vuurwerk weer opgeruimd van uw erf en dat van de buren? Heeft u de kerstboom weer afgetuigd? Ofschoon beter de boom dan politie, brandweer en medisch personeel, dient u toch eigenlijk te wachten tot Driekoningen. Pas na 6 januari mag de kerststal weer weg en dient gelukkig nieuwjaar voordien aan al uw geliefden en bekenden inmiddels te zijn toegewenst. Zo hoort dat. Japan heeft ze ook. Tradities. Lees verder

Kerstmis in Japan

In Nederland kennen we kerstmis vooral als een feest van barmhartigheid, gezelligheid, familie (en het kindje Jezus). De discussies over of er nu eendenborst of hertenbiefstuk op het kerstmenu moet komen en bij welk familielid er dit jaar gedineerd zal worden beginnen vaak al maanden van tevoren. In Japan wordt echter op een heel andere manier tegen het kerstfeest aangekeken. Ter gelegenheid van de feestdagen kijken we vandaag hoe kerstmis in Japan gevierd wordt. Lees verder

Yosakoi, Japanse dans voor jong en oud

De bekendste reden om naar het eiland Shikoku te gaan is misschien wel de beroemde pelgrimstocht langs 88 tempels die je over het hele eiland leidt. Wat minder mensen echter weten, is dat er elk jaar van 9 tot 12 augustus een groot festival plaatsvindt elders op het eiland in Kōchi, de hoofdstad van de gelijknamige prefectuur, waarbij de stad zich vult met dansers vanuit het hele land. Dat festival draait geheel om Yosakoi.  Lees verder

Waarom in Japanse films zo veel en vaak gegeten wordt

De gefrituurde maïs in Still Walking. Het brood in Shiawase no Pan. De noedelsoep in Tampopo. De mochi in An. De pruimenwijn in Our Little Sister. In Japanse films wordt veel en vaak gegeten. En niet alleen in speelfilms: ook documentaires als The Birth of Sake en Jiro: Dreams of Sushi brengen de Japanse cuisine prachtig in beeld. Veel gerechten zijn ook erg fotogeniek, maar dat is niet de enige reden dat eten zo’n centrale rol inneemt in de Japanse cinema. In veel films is eten meer dan dat. Lees verder

De Japanse Media Mix

Wie bekend is met de Japanse populaire cultuur weet dat verhalen in manga (Japanse stripboeken) vaak fungeren als basis voor anime (Japanse animatie). Andersom gebeurt het ook: anime-series worden aangepast naar het manga-formaat, maar dit zijn alleen de meest bekende voorbeelden. Verhalen worden bijvoorbeeld ook vertaald van videogames naar anime, van anime naar theater, of van manga naar boeken. Deze adaptie blijft in Japan echter niet beperkt tot stripboeken en tekenfilms. Lees verder