Pim Omes

Pim is master Talen en Culturen van Japan. Liefhebber van vroeg 20e-eeuws Japan. Vertaler en taalbeschouwer. Daarnaast geïnteresseerd in Japanse films, in het bijzonder die van regisseur Yasujiro Ozu. Leest ook graag werken van de schrijvers Yasunari Kawabata en Jun'ichiro Tanizaki.

Nōkanshi: dodenmeesters

Nōkanshi zijn verbonden aan een Japanse uitvaartonderneming en verantwoordelijk voor de riten die horen bij de uitvaart. Deze okuribito, ‘mensen van de dodenzending’, wassen en kleden de overledene volgens een strikt protocol. De NOS verwees onlangs in een bericht naar een beurs voor uitvaartondernemers in Tokyo waar een competitie gehouden werd wie deze vaardigheid het beste beheerst. We voorzien het artikel graag van wat meer context. Lees verder

Verrassingen met groene thee : ochazuke

Japan is beroemd om haar thee. De cha-no-yu theeceremonie waarbij minutieus een kom groene thee wordt bereid en aangeboden is één van de meest bekende cultuuruitingen van Japan. Groene thee wordt inmiddels over de hele wereld gedronken en wordt in het westen ook schoorvoetend geproefd in het ijs of in een cake. In Japan worden echter nog veel meer gerechten met groene thee bereid. Vandaag bieden we een verrassende kom rijst met groene thee. Lees verder

Japanse onomatopeeën strelen oog en oor

Iedere taal kent woorden om geluiden uit de drukken. Wie wel eens een Suske en Wiske heeft gelezen, zal geluiden als ‘zwonk‘ (een vuistslag), of ‘eek‘ (tante Sidonia die zich kapot schrikt) zeker herkennen. Ook bestaan er vaak woorden om het karakteristieke geluid van een dier te beschrijven. Zo gak-gakt een gans, blaaaht een schaap en loeit een koe. 

Woorden die een geluid uitdrukken, worden onomatopeeën genoemd. Lees verder

Shochu: het minder bekende broertje van sake

In all-you-can-eat gelegenheden staat sake vaak op de wijnkaart. In deze restaurants wordt deze rijstwijn meestal aangeprezen als de nationale drank van Japan. Sake is echter een naam die in het westen is ontstaan. In Japan wordt de drank namelijk aangeduid met de term Nihonshu: letterlijk ‘alcohol die in Japan is gestookt’. Daar komt nog bij dat shochu, de doorgestookte variant van sake, minstens net zo populair is in Japan. Sake en shochu kennen dezelfde basis, maar verschillen behoorlijk van elkaar. Laten we vandaag de shochu maar eens ontkurken. Lees verder

Waarom Muji (nog) niet naar Nederland komt

De laatste jaren maakte de HEMA een forse opmars in het buitenland. Niet alleen de directe buurlanden Duitsland, België en Luxemburg maar ook Engeland, Spanje en Frankrijk beschikken inmiddels over filialen van dit typisch Nederlandse warenhuis. De eenvoudige ontwerpen, lage prijzen en slimme winkelindeling slaan aan bij het buitenlandse publiek. Ook het gegeven dat de HEMA alle producten onder de eigen merknaam verkoopt is in die landen vrij nieuw. Maar niet in Japan: daar is een bedrijf dat dezelfde strategie hanteert, het Japanse Muji. Niet geheel toevallig maakt ook dat bedrijf een stormachtige internationale expansie door – al vallen wij vooralsnog buiten de boot. Waarom? Lees verder

Wat als Grenfell Tower Japans was geweest?

Onlangs werd de wereld geschokt door de brand in de Grenfell Tower in Londen. Deze torenhoge sociale woningbouw flat ging binnen korte tijd volledig in vlammen op. De beelden die de televisie uitzond van de brandende kolos, maakten diepe indruk. Maar liefst 45 brandweerwagens werden ingezet om de vuurzee onder controle te brengen. Het mocht echter niet baten, want de aluminium platen aan de buitenkant van het gebouw zorgden voor een razendsnelle verspreiding van het vuur. Inmiddels is zeker dat minstens 58 mensen niet konden ontkomen aan de brand.
Lees verder

Kyoto : Kinkaku-ji, het Gouden Paviljoen

Kinkakuji, het Gouden Paviljoen, is één van de bekendste tempels van Kyoto. Foto’s die van een afstand de tempel, met ervoor de vijver en daar achter het bos weergeven, zijn wereldberoemd. De tempel staat dan ook op de Nationale Japanse lijst van speciale historische plekken en speelt een prominente rol in de Japanse cultuur: het Gouden Paviljoen staat symbool voor esthetische en religieuze waarden van het oude Japan en komt terug in literaire werken.
Lees verder

Asian Library Leiden afgebroken en terug opgebouwd

Belangrijke heiligdommen worden eens in de zoveel tijd flink onder handen genomen. In Japan wordt de Ise Jingu eens per twintig jaar afgebroken, en daarna weer opgebouwd. Daar komen de nodige rituelen aan te pas. Afgelopen maart werd op eenzelfde wijze de East Asian Library van de Universiteit Leiden verhuisd van Arsenaal naar Universiteitsbibliotheek. Deze schatkamer bevat de belangrijkste collecties van Nederland op het gebied van Sinologie, Japanologie en Koreanistiek. Deze collecties zijn samengevoegd met die van Zuid- en Zuidoost Azië en vormen nu samen de Asian Library Leiden. Lees verder

Japanners en dieren: leed of liefde?

In de westerse wereld staat Japan bekend als het land van harmonie. Onze uitdrukking ‘je zen voelen’ is ontleend aan Zen, een serene variant van het Boeddhisme die in Japan tot volle wasdom is gekomen. Het streven naar ultieme harmonie betreft jouw zijn in de wereld, relaties tussen mensen onderling, en wordt van oudsher ook toegepast op de relatie met dieren, die het in de Japanse mythologie al eeuwen lang goed voor hebben met de mens. De laatste jaren wordt die zorg door dieren niet altijd even vanzelfsprekend geretourneerd. 
Lees verder

Hina Matsuri: meisjesdag

Ieder jaar, op de derde dag van maart, vindt het Hina Matsuri (雛祭り) festival plaats. Hina betekent kuikentje, en is een liefkozende metafoor voor een jong meisje. Deze dag is namelijk gewijd aan de goede gezondheid van de meisjes in een huishouden. Ook bidden de familieleden voor een voorspoedige toekomst. Hina Matsuri staat ook bekend als het perzikfestival, omdat in deze tijd van het jaar in Japan de perzikbomen bloeien. Lees verder